Έδεσα τον σκύλο μου στα κάγκελα και έτσι, κρατώντας την από το χεράκι, την οδήγησα στην πόρτα της παιδικής χαράς, στην άλλη πλευρά της μάντρας. Όσο προχωρούσαμε κρατώντας με, κουνούσε το χέρι της πέρα δώθε χαρούμενα και σε λίγο άρχισε να προχωρεί πηδώντας και ταυτόχρονα αφήνοντας παιδικές φωνούλες ενθουσιασμού. Με οδήγησε με το ζόρι στις κούνιες, αφέθηκε να την ανεβάσω στο κάθισμα, κράτησε γερά τις αλυσίδες και άρχισε να κουνιέται ρυθμικά. Ύστερα είπε: “Κούνα με, ψηλά ψηλά ώς τον ουρανό”. Πήγα πίσω της και έβαλα τα χέρια μου στον κυρτωμένο ώμο, σαν λάστιχο αντέδρασε και το γέρικο κουφάρι αισθάνθηκα να ζωηρεύει. Έσπρωξα και η κούνια έτριξε στους αρμούς της αλυσίδας και ανέβηκε ψηλά. Πέφτοντας, έπεσε στα ανοιχτά μου χέρια και επανέλαβα την ώθηση. “Πιο ψηλά”, είπε η γριούλα, “ώς τον ουρανό”. Και να γελά, να κακαρίζει, σαν να την γαργαλούσαν, αφήνοντας κραυγούλες αγαλλίασης. “Πάλι, πάλι”, φώναζε.

Όταν χόρτασε, μου φώναξε πέφτοντας “τώρα στον μύλο”. Την κατέβασα και τρέχοντας χωρίς τη βοήθειά μου, σαν κατσικάκι, έβαλε το ένα γόνατο και με ώθηση ανέβηκε στον μύλο. “Γύρνα με, δυνατά, σαν σβούρα”, διέταξε. Έβαλα τα δυνατά μου, πήρα φόρα και έδωσα κυκλική φορά στον μύλο. Το χαιρόταν. Κάποια στιγμή κοιτώντας γύρω μου και διαπιστώνοντας πως στην περιοχή δεν υπήρχε ψυχή ζώσα, ένιωσα τον εαυτό μου να ζηλεύει. Έτσι, αφού έδωσα ώθηση, πήδηξα κι εγώ σε ένα κυκλικό τμήμα του μύλου και παίξαμε γυρίζοντας μαζί. Κάποτε βαρέθηκε. “Θέλω τσουλήθρα”, είπε. “Μπορείτε ν' ανεβείτε τα σκαλιά;” είπα. “Κάθε μέρα ανεβαίνω, μπαμπά!”, είπε. Βρισκόταν στο παρελθόν, δεν θυμόταν την παιδική της ηλικία. Είχε επιστρέψει και ήταν παιδί και είχε πάει στις κούνιες με τον πατέρα της. Σκαρφάλωσε στην τσουλήθρα και όταν έφθασε στην κορυφή έκανε κάτι που με άφησε άναυδο. Κάθισε με τα πόδια κρεμασμένα και με επιμέλεια μάζεψε προς τα πάνω το νυχτικό, αφήνοντας τα πόδια γυμνά και με το φόρεμα να μεταποιείται σε ένα είδος πρόχειρης φουφούλας. “Φαίνεται το βρακάκι μου;”, είπε με αιδημοσύνη σχεδόν κοκκινίζοντας. “Καθόλου”, τη διαβεβαίωσα. Έδωσε μια και τσούλησε με χάρη, αφήνοντας μια χαρούμενη τσιριξιά. Επανέλαβε το παιχνίδι πάλι και πάλι. Είχε φουντώσει, είχε αιματωθεί το άσπρο προσωπάκι της και η κοκκινίλα έφθανε ώς τις αραιές ρίζες των λίγων της μαλλιών στους κροτάφους.

Κάποτε κουράστηκε. Κατεβαίνοντας και με το αφοπλιστικότερο ύφος του κόσμου είπε: “Μπαμπά, θέλω τσίσια”. Πάγωσα. Έτρεξε και χώθηκε μέσα στις πικροδάφνες, φωνάζοντας: “Με βλέπουν;”. “Όχι” είπα. Ευτυχώς δεν άργησε γιατί ήρθε να διαταράξει την ησυχία του τόπου ένας νεαρός μοτοσυκλετιστής. Άφησε τη μηχανή σε έναν μικρό διάδρομο του άλσους και ήρθε να ασκηθεί στη διπλανή ενότητα που έχει εγκαταστάσεις ενόργανης γυμναστικής για εφήβους. Συχνά τα πρωινά, όταν βγάζω τον σκύλο βλέπω νεαρά παιδιά ψωμωμένα να κάνουν κρίκους, μονόζυγο και να ισορροπούν στη δοκό. Ο νεαρός, γύρω στα 25, έβγαλε το πουκάμισο, ήταν αρχές φθινοπώρου, έμεινε με το φανελάκι και “ανέβηκε” στους κρίκους. H γριούλα ξεράθηκε, καθόταν απέναντι άναυδη και χάζευε το νεαρό κορμί να αιωρείται, να συστρέφεται, να συσπειρώνεται και να εκτινάσσεται με όλη την αυθάδεια και την έπαρση της νιότης.

Πριν καν το καταλάβω σχεδόν τρέχοντας η γριούλα ξέφυγε, βγήκε από την πόρτα της παιδικής χαράς και μπήκε στο υπαίθριο γυμναστήριο. Πλησίασε στο όργανο με τους κρίκους και κοιτώντας τον αιωρούμενο νεανία του φώναξε με έξαψη: “Πώς σε λένε, αγοράκι;”. Ο νεαρός χαμήλωσε το πρόσωπο και από το ύψος του, χωρίς να έχει αιφνιδιαστεί, θα έλεγα με τρυφερότητα, απάντησε: “Ράντοβαν”. Γέλασε το αγόρι, ξεκαρδίστηκε και το “κορίτσι”. “Θες να παίξουμε μαζί, αγοράκι”, είπε η γιαγιά, “Αμέ!” είπε ο αλλοδαπός και κοιτώντας με αναρωτήθηκε με τα μάτια, αν του επέτρεπα να μπει στο παιχνίδι. Του ένευσα “ναι”. “Θες να σ' ανεβάσω να πιαστείς;” είπε ο Ράντοβαν. “Θέλω”, είπε η γιαγιά. Κατέβηκε ο νεαρός και πιάνοντάς την από τους ώμους την ανέβασε. Εκείνη άρπαξε τους κρίκους. Χωρίς να την αφήσει, αλλά τώρα πιάνοντάς την από τη μέση, την κρατούσε απαλά. Εκείνη κουνιόταν, με χάρη, με νάζι και ένα παρθενικό ερύθημα απλώθηκε στις παρειές της, κάτι σαν ανατριχίλα τρικύμιζε το στήθος, τα χείλη και τα μάτια κλείναν νωχελικά, θα έλεγα ηδονικά, παρατημένα στο άγγιγμα του αγοριού.

Κάποτε κουράστηκε. “Είναι καιρός να πάμε τώρα σπίτι”, είπα. Έγνεψε “ναι” και γυρνώντας στο παλικάρι είπε με ένα υπέροχο χάιδεμα στη φωνή: “Έλα κι αύριο να παίξουμε. Θα σε περιμένω”.

Ανάλαφρη, αεράτη, με ακολούθησε ώς το σπίτι της, όπου ανήσυχη την περίμενε η θυρωρός που την είχε χάσει. “Δεν πρόφτασα να στρίψω για να βγάλω τα σκουπίδια και μου το 'σκασε”, είπε. H γριούλα πέθανε έξι επτά μήνες αργότερα. Άνοιξη προς το καλοκαίρι. Λίγοι γείτονες την ξεπροβόδισαν. Πριν σκεπάσουν το φέρετρο με τα απαίσια φτυάρια τους, κρυφά, συνωμοτικά, έριξα μέσα στον τάφο ένα γλειφιτζούρι.